Science and technology

In 2005 publiceerden Kees le Pair en Margriet Jansz het artikel “De onzichtbare techneut” http://www.clepair.net/onzichtbare%20techneut.htm.

In dat artikel stellen en illustreren zij dat de technicus in de wetenschap onzichtbaar is. Een citaat: “Al te licht is men geneigd het resultaat van wetenschappelijk onderzoek te meten naar de papieren publicaties die eruit voortkomen. [....]  Publicaties worden [..] door andere onderzoekers gelezen, die bouwen erop voort. Zij publiceren ook en verwijzen in hun artikelen, rapporten en boeken naar hun voorgangers. Zo kunnen publicaties en de citaties daarin een indicator worden voor de productiviteit van een instituut en de impact van het daar uitgevoerde werk.

Aan deze redenering kleeft, als het om technologie gaat, een fundamentele fout. De veronderstelling is nl. dat nieuwe kennis die in het onderzoek gegenereerd wordt, alleen via publicaties in 'alfa-numerieke vorm’ openbaar wordt. Dat is onjuist. Als men een nieuw apparaat maakt, een nieuw proces ontwerpt, of een nieuwe stof maakt, wordt de 'output' van het werk ook publiek gemaakt door de verkrijgbaarheid van het apparaat, het proces of die stof. Alleen, om er kennis van te nemen en er vervolgens op voort te kunnen bouwen – dat is wat anders dan het gebruiken, dat laatste is techniek, het eerste is technologie – moet men het kunnen decoderen. Daarvoor zijn dan wel andere vaardigheden vereist dan het beheersen van de taal’. (einde citaat)

Het is de moeite waard het artikel in zijn geheel te lezen en je dan vragen te stellen als: “Wat is de betekenis voor de samenleving van valorisatie van wetenschappelijk onderzoek in vergelijking met de betekenis van technologie?” en “Waar moet je die betekenis aan afmeten?”

Geheel nieuwe handvatten voor een antwoord op die vraag geeft het recente (augustus 2009) boek van W. Brian Arthur: “The Nature of Technology, what it is and where it comes from”. Als de tekenen niet bedriegen gaat dat boek een grote impact krijgen op het denken over technologie en wetenschap.

Arthur in een recent interview (20 oktober 2009) met John Markoff van de New York Times:  “What I began to realize as I got into the project is that everything emerges out of technology,” “It’s technology that gives rise to both modern science and the economy, and we tend to think of it in reverse — that science gives rise to technology and the economy gives rise to technology. But technology is more fundamental than either one.”